Có một số người mắc chứng không dung nạp lactose, gây khó khăn trong việc lựa chọn thực phẩm. Vậy lactose là gì? Lactose là một dạng đường có trong sữa bò và những sản phẩm từ sữa (kể cả sữa mẹ). Bênh cạnh những người dung nạp lactose bình thường, có một số ít người không dung nạp lactose và dưới đây là những điều cần biết về hiện tượng này:

lascote

Chứng không dung nạp đường lactose là bệnh gì?

Chứng không dung nap đường lactose là tình trạng cơ thể không có đủ lactase, một enzyme trong ruột non, để hấp thụ đường lactose. Lactose là một loại đường trong những sản phẩm làm từ sữa như các loại sữa, phô mai,… Người mắc chứng bệnh này khi ăn uống các thực phẩm hay thức uống làm từ sữa thì đường lactose trong đó sẽ không phân hủy được sẽ được chuyển xuống ruột già. Tại đây các vi khuẩn sẽ phân hủy lactose thành chất lỏng và khí, từ đó khiến cho người bệnh sẽ xuất hiện các triệu chứng ở hệ tiêu hóa như đầy hơi, tiêu chảy. Chứng không dung nạp đường lactose này thường không nguy hiểm nhưng các triệu chứng bệnh thường khiến bạn không dễ chịu chút nào.

Triệu chứng

Lactose không được tiêu hóa có thể gây ra hàng loạt các triệu chứng dạ dày ruột trong vòng 2 giờ sau khi uống sữa. Những triệu chứng này gồm trướng bụng, buồn nôn, đầy hơi, đau bụng và tiêu chảy. Tuy nhiên, bạn có thể bị thiếu hụt lactase mà hoàn toàn không có dấu hiệu nào.

Nguyên nhân gây ra chứng không dung nap đường lactose

Là do cơ thể không sản xuất đủ enzyme lactase để hấp thụ đường lactose. Với hầu hết mọi người, ruột non bắt đầu sản sinh ra ít lactase sau 2 tuổi (sau khi cai sữa). Tuy nhiên, sau này người bệnh đều vẫn có thể ăn uống sản phẩm từ sữa mà không bị triệu chứng gì.

Những bệnh về đường tiêu hóa như bệnh Crohn, bệnh Celiac (một bệnh về tiêu hóa mà phá hủy thành ruột non và cản trở sự hấp thu chất dinh dưỡng từ thức ăn) viêm hoặc chấn thương ruột non đều có thể làm giảm lượng lactase sẵn có.

Ngoài ra một số trẻ có thể bị chứng không dung nạp lactose bẩm sinh ngay từ khi mới sinh ra.

Nguy cơ mắc phải

Những ai thường mắc phải chứng không dung nạp đường lactose?
Chứng không dung nạp đường lactose là một bệnh khá phổ biến. Ai cũng có thể mắc căn bệnh này, nhưng thường gặp nhất là người Mỹ gốc Phi, người châu Á và người Mỹ gốc Mexico. Đa số người mắc chứng không dung nạp đường lactose vẫn có thể kiểm soát tình trạng bệnh mà không phải từ bỏ tất cả thực phẩm làm từ sữa.

Những yếu tố nào làm tăng nguy cơ mắc chứng không dung nạp đường lactose?
Những yếu tố dễ làm bạn hoặc con bạn mắc chứng kỵ lactose là:

Tuổi cao. Chứng kỵ lactose thường gặp ở những người lớn tuổi và ít gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ;
Chủng tộc. Bệnh này thường gặp nhất ở người da đen, châu Á, Tây Ban Nha và Mỹ Ấn.
Sinh non. Trẻ bị sinh non có khả năng giảm nồng độ lactase vì enzyme này tăng lên trong bào thai muộn ở kỳ thứ 3.
Những bệnh ảnh hưởng đến ruột non. Những vấn đề về ruột non có thể gây tình trạng kỵ lactose bao gồm vi khuẩn phát triển, bệnh Crohn hay bệnh Celiac.
Một số phương pháp chữa ung thư. Nếu bạn từng xạ trị để chữa trị ung thư vùng bụng hoặc từng bị các biến chứng tiêu hóa do hoá trị, nguy cơ mắc chứng không dung nạp đường lactose của bạn sẽ cao hơn.

Điều trị hiệu quả

Chế độ ăn uống, khẩu phần và dinh dưỡng

Những người mắc chứng bệnh này có thể xin tư vấn từ phía các nhân viên y tế và các chuyên gia dinh dưỡng được cấp phép trong việc lên kế hoạch xây dựng khẩu phần ăn. Việc lên kế hoạch như vậy có thể giúp người bệnh kiểm soát các triệu chứng của bệnh và giúp họ hấp thụ đầy đủ chất dinh dưỡng. Cha mẹ, người giám hộ, nhân viên chăm sóc trẻ và những người làm công tác phục vụ đồăn cho trẻ không hấp thụ lactose cũng nên tuân theo kế hoạch xây dựng khẩu phần ăn do các nhân viên y tế chăm sóc hoặc các chuyên gia dinh dưỡng chăm sóc khuyến nghị.

Sữa và các thực phẩm làm từ sữa. Việc tiếp nhận từ từ một lượng nhỏ sữa và các sản phẩm làm từ sữa có thể giúp người bệnh dần thích nghi và các triệu chứng của bệnh cũng vì thế mà giảm bớt. Thường thường, mọi người có thể dung nạp sữa và các sản phẩm từ sữa thông qua việc ăn các món ăn hàng ngày, chẳng hạn như uống sữa kèm với ăn ngũ cốc hoặc ăn phô mai kèm với bánh quy. Nhưng người không có khả năng dung nạp lactose thường thường có khả năng ăn hấp thụ được các loại phô mai cứng chẳng hạn như phô mai cheddar hoặc phô mai Thụy Sĩ hơn là uống một ly sữa. Trong khoảng 42g phô mai cứng có chứa khoảng dưới 1g lactose trong khi trong một ly sữa ít béo lại có tới khoảng 11 đến 13g lactose.

Tuy nhiên, những người không dung nạp được lactose lại có thể hấp thụ được sữa chua tốt hơn so với sữa chua mặc dù hai loại sữa này có thành phần lactose tương đương nhau.

Sữa và các thực phẩm làm từ sữa không chứa hoặc chứa ít thành phần lactose. Sữa và các sản phẩm làm từ sữa không chứa hoặc chứa ít thành phần lactose được bày bán ở hầu khắp các diêu thị và có thành phần dinh dưỡng giống với sữa và các sản phẩm làm từ sữa thông thường. Các nhà sản xuất đã xử lý sữa không chưa lactose thành enzyme lactase. Enzyme này sẽ phân hủy lượng lactose có trong sữa. Các loại sữa không chứa lactose có thể có thời gian sử dụng tương đương, thậm chí là đối với những loại được tiệt trùng kỹ lưỡng thì thời gian dùng còn lâu hơn so với các loại sữa thông thường. Sữa không chứa lactose thường có vị ngọt nhẹ hơn so với các loại sữa thông thường.

Các sản phẩm có chứa lactase. Người bệnh có thể uống thuốc chứa lactase hoặc hấp thụ thông qua ăn hoặc uống các thực phẩm làm từ sữa. Enzyme lactase sẽ tiêu hóa lactose có trong thức ăn và do đó sẽ làm giảm khả năng phát triển các triệu chứng về tiêu hóa. Người bệnh cũng nên xác nhận với các nhân viên y tế trước khi sử dụng các dòng sản phẩm này bởi một số người thuộc các nhóm đối tượng, chẳng hạn như trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và cho con bú có khả năng không thể sử dụng các dòng sản phẩm này.

Canxi và vitamin D

Việc bổ sung đầy đủ canxi cũng đóng vai trò hết sức quan trọng đối với những người trưởng thành cũng như trẻ nhỏ mắc bệnh, đặc biệt là với những người có khả năng hấp thụ sữa và các sản phẩm làm từ sữa ở mức hạn chế. Lượng canxi cần thiết để một người có thể duy trì sức khỏe của mình còn phụ thuộc vào từng lứa tuổi. Bảng 1 sau đây sẽ đưa ra lượng canxi hấp thụ do các chuyên gia khuyến nghị.

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *